Etiket: reklam

feys

geçtiğimiz aylarda washington post facebook’un 2 milyar kullanıcısının tamamından ve doksan-sekiz (98) ayrı veri noktasından bilgi topladığını duyurdu. bu 98 veri noktasında etnik kimliğiniz, geliriniz, net değeriniz, evinizin değeri, anne olup olmadığınız, çocuklarınızla ne kadar ilgilendiğiniz, evli olup olmadığınız, ne kadar krediniz olduğu, ramazan ayıyla ilgilenip ilgilenmediğiniz, arabanızı ne zaman aldığınız gibi şeyler var.

peki nereden ve nasıl facebook bu kişisel bilgileri topluyor diye düşünüyorsunuz? ya da bazı şeylere yok canım imkansız diyorsunuz fakat gayet de mümkün. öncelikle gönüllü olarak verdiğiniz bilgiler var – ilişki durumunuz, yaşınız, mezun olduğunuz okul vs. ayrıca gönderdiğiniz tatil fotoğrafları, bebeğinizin fotoğrafları ve mezuniyet fotoğrafları var. işin muhtemelen şaşıracağınız tarafı bu fotoğrafları sizin kendinizin yüklemesi gerekli değil: facebook’un yüz tanıma sistemi kalabalıklar içerisinden sizi seçebiliyor. facebook ayrıca sizi internet üzerinde “beni takip etme” seçeneğini seçmenize rağmen takip etmeye devam ediyor. mesela bir kullanıcı facebook “like” butonu olan bir websitesine girdiğinde facebook bunu biliyor – siz de birçok sitede bu butonun olduğunu biliyorsunuz. (merak etmeyin etilen’de yok)

facebook ayrıca dünya üzerindeki 5 bin veri komisyoncusundan kişisel bilgiler satın alıyor ve mağazaların sadakat kartlarından, garanti bilgilerinden, eczane kayıtlarından, ödeme bilgilerinizden ve sömürülmeye hazır 10 milyon kişisel veri setinden faydalanıyor. bazı belediyeler de kişisel veri satıyor – oy verenlerin kişisel bilgilerini, motorlu araç kayıtlarını, ölüm bildirimlerini, icra bildirimlerini ve şirket kayıtları gibi. teoride bu kadar bilgi facebook tarafından sadece özelleştirilmiş reklamlar aracılığıyla istediğimiz ürünleri satın almaya yardımcı olmak için kullanılıyor ama aslında hepsi facebook inanılmaz paralar kazansın diye reklam verenlere satılmak amacıyla toplanıyor.

bu veriler ile neler yapılabileceği konusunda hayal gücünüzü geniş tutmanızı tavsiye ederiz. mesela bugün çıkan bir haberde facebook intikam pornosu ile mücadele etmek için kurban olabileceği endişesi taşıyan kullanıcılardan şirkete çıplak fotoğraflarını göndermelerini istediği belirtildi. durumun trajikomikliğini arkadaşlarınızla facebook messenger üzerinden tartışabilirsiniz.

hepinize mutlu paylaşımlar. etilen’in facebook sayfasını takip etmeyi de unutmayın, zira algoritmalarını biraz sapıtabilir.

reklam engelleme rehberi

etilen sosyete olarak vatana millete faydalı rehberler paylaşımlarına bir süredir ara vermiştik. yıllardır tek bir reklam almadan hayatta kalıyor oluşumuz hususunda da gurur duyabiliriz diye düşünüyorum. hepinizi rahatsız ettiğini bildiğimiz, saçma sapan yerlerde karşınıza çıkan reklamlara karşı neler yapabilirsiniz hep birlikte bakalım.

öncelikle sanal alemde karşınıza çıkan reklamlar neden kötüdür;

  • reklamlar bir kısmı zararlı yazılımların ya da virüslerin cihazına kurulması için bir araçtır
  • reklamlar sayfaların açılış hızını ve bilgisayarınızı yavaşlatır
  • özellikle kotalı kullanımlarda ya da mobilde gereksiz trafik oluşturur, kotanızı doldurur
  • kişisel bilgilerinizi sizin haberiniz olmadan saklar, üçüncü partilerle paylaşır, farkında olmadan sizin analizinizi yapar
  • günde yüzlerce belki de binlerce reklama maruz kalan zihninizi yorar, ulaşmak istediğiniz içeriği bulmayı zorlaştırır

reklamın iyisini ya da faydalı olanının çok nadir karşımıza çıktığını tekrar belirtmeye gerek olmamak ile birlikte bu reklamlardan kurtulmak için neyseki faydalı araçlar mevcut;

chrome / şahsen kullandığım ve sıkıntısız çalışan uBlock Origin tavsiye ederim. AdBlock, ve Adguard diğer alternatifleriniz.
firefoxAdBlock Plus ve uBlock Origin yine öne çıkıyor
ios / ücretsiz olan uygulamaların 1BlockerRefineAdBlock Plus  3-5 lira veririm kafam rahat eder diyenlere Purify yardımcı olabilir
android / ücretsiz olan AdBlock Browser işinizi görecektir. Alternatif arayanlara AdBlocker ve TrustGo öneririz.

bunların dışında özellikle içeriği okuyacağız diye canınız çıkan ve kötü tasarımlarda sitelerde makale okumak için her daim Readability yanınızda. ayrıca bütün bunlar dışında ToR browser kullanmak, alternatiflere göre sizi daha iyi koruyacaktır.

daha iyi alternatifleriniz var ise yorum bölümünden paylaşmanız hepimizin faydasına olur.

reklamsız günler dileğiyle.

sansüre karşı hep birlikte

yürü

 

pek bir değerli okuyucu.

günümüzde internet açık bilgi akışını demokratikleştiren en önemli araçlardan bir tanesi değil mi bunu sen de biliyorsun. öte yandan, rejimler/şirketler/örgütler kendi çıkarları doğrultusunda bu bilgiyi elde etmek ve onu kontrol etmek istemekteler ve kendi çıkarları doğrultusunda bu akışı ve içerikleri durmadan sansürlüyorlar.

türkiye’de ise 2009 yılında yürürlüğe giren 5651 sayılı kanun ile Internet ve bilgi akışı seçici olarak sansürlenmeye başlanmış ve 2015 yılına geldiğimizde bilinen 82585 websitesi sansürlendi. rakam birşey ifade etmezse yazıyla seksenikibinbeşyüzseksenbeş. hem artık seçici sansür değil, radikal sansür denilen şeyi yaşıyoruz.

diğer taraftan, türkiye’de gözetim ve takip için kötücül casus yazılımlar satın alma yoluna gidildiği ve bireyin gizliliğinin anayasaya aykırı olarak ihlal edildiği defalarca günyüzüne çıkmıştır. artık gizlilik diye bir şeyiniz yok, seviştiğinizi de biliyorlar, üzüldüğünüzü de, kızdığınızı da, ağladığınızı da. artık  daha fazla beklemenin bir anlamı yok. daha fazla vakit kaybetmeden açık, özgür, modern teknolojileri tercih edip sansüre karşı birlikte mücadele etmeliyiz. ve bunu kaçıncı kez söyledik bilmiyoruz.

1. Flash artık ölmeli!
web, bağımsız komiteler tarafından denetlenen daha açık ve özgür standartları hakeden bir çevrimiçi bilgi alanıdır. öte yandan, flash ise özel mülkiyet kapalı kaynak bir yazılım olmasının yanında her gün bir yenisi eklenen güvenlik açıkları nedeniyle hackerların, siber suçluların ve istihbarat servislerinin en çok yararlandığı bir yazılımdır. hem okuyucuyu hem de websiteleri tehlikeye sokan bir yazılım yerine HTML5 gibi açık kaynak ve modern teknolojiler tercih edilmelidir.

2. HTTPS zorunlu olmalı!
SSL/TSL protokolü Internet üzerinde sıklıkla kullanılan ve bilgisayarlar arası iletişimi şifreli ve güvenli hâle getiren bir protokoldür. HTTPS, web siteler ve ilgili sunucular arasında bir doğrulama sağlar, ziyetçi ve websitesi arasındaki iletişimin güvenliği için kayda değer bir garanti sunar. Bununla birlikte, SSL sertifikaları uygun hizmet ücretleri karşılığında satın alınmakta ve websitelerde kullanılmaktadır.

3. Reklamlar okuyucu gizliliğini hiçe sayabilir!
Internet, veri paketlerinin karşılıklı değişiminin olduğu bir ağ olup, bu ağlarda paketler temel birimlerdir. Kötücül reklamlar ise ziyaretçinin mahremiyetini hiçe sayarak derin paket analizi yöntemiyle bu paketlerin içeriğini inceleyebilir ve ziyaretçilerin eşsiz profillerini çıkartabilir. Örneğin, Türkiye’de kişisel reklam adı altında derin paket analizi yapan/yapmış Phorm, reklam havuzundan beslenen birçok haber sitesini ve bu siteleri ziyaret eden kullanıcıları doğrudan etkilemiştir. yoksa siz hala reklamları bloklamıyor musunuz? (bu başka bir yazısının konusu olabilir ve olacaktır)

4. Sansüre karşı tek çatı altında toplanılmalı!
2009′dan bu yana sadece  basına ait 160′ın üzerinde, bu websitelerden 100′den fazlası ise 2015 yılının temmuz ayı itibariyle TİB tarafından sansürlenmiştir. sansüre karşı biz-siz, o-ben hatasına düşmeden hep birlikte mücadele gösterilmeli, sansürlenen web sitelere ve içerikle aynı eşitlikte yaklaşılmalıdır. çünkü, sansür sadece bizim erişmek istediğimiz websitelere ve içeriklere yapıldığında değil, sansürün kendisiyle her zaman mücadele etmeyi unutmamalıyız. boyalı basına karşı bile olsa sansür sansürdür fakat pek kaliteli etilen okuyucularının birer fanzin sevdalası ve bağımsız haber kaynaklarını takip ettiklerini biliyoruz.

bilgiye açık erişimin en demokratik yollarından biri internettir. bu bilgiler bireyler tarafından incelenir, kullanılır, yeniden değerlendirilir ve yeniden paylaşılır. buna ayrıca araştırmacılıkta bilim etiği denilmektedir – siz ne etiği derseniz deyin artık. bununla birlikte,internet özgürlüğü ayrıca ifade özgürlüğünün de koruyucusudur – kuşlar gibi özgürüz, özgürmüş gibi kuşlar. ayrıca, sizi etkilesin veya etkilemesin, sansür bu açık bilgi akışını doğrudan etkiler ve bundan dolayı bilimin ve toplumun ilerlemesi söz konusu dahi olamaz – nereye ilerliyoruz?

gelin siz de bu çağrıya kulak verin. websitenizde modern, açık ve özgür teknolojiler tercih edin. gelir kaynağınız olan reklamlarda biraz daha seçici olun – pek çok secici olun başka gelir kaynakları yaratın. sansüre karşı başa gelmeden veya ilgi alanınıza giren konular sansürlendiğinde değil her zaman mücadele edin. doğru arayışında ve açık bilgi akışında her birey eşit şartlarda olsun, gelin bunun mücadelesini birlikte verelim.

unutmayın; internet bir insan hakkıdır. bu hakkı savunacak olan büyük şirketler, partiler veya örgütler değil bizleriz!

saygı, sevgi, rakı, roka

not: kame derledi, etilen uyarladı. 

buy nothing day

buy nothing day, yani hiçbir şey satınalmama günü. adbusters tarafından başlatılan bir hareket. black friday döneminde gerçekleştiriliyor. kendilerini uzun uzun anlatmıştık, okusanız iyi edebilirsiniz. ülkemizde böyle bir günümüz henüz olmasa da yakında olacağı aşikar. bu haftasonu siz de yapabilirsiniz, hiçbir şey satınalmayın ve yaşamın farkına varın.


“bugün, insanlık net bir seçim ile karşı karşıya: dünyayı kurtar ve kapitalizmi yok et, ya da kapitalizmi kurtar ve dünyayı yok et.” – fawzi ibrahim

kapitalizmin yerleşik değerlerine – ekonomi sürekli büyümeli, tüketici ihtiyaçları her zaman tatmin edilmeli, anlık hazlar bir zorunluluk – meyadan okunmadan günümüzün devasa sayko-finansal-eko krizini onarmamız mümkün olmayacak.

bu meydana okuma son derece kişisel. kapitalist sistemin her parçasının sizi boyun eğmeye zorladığı bir dünyada direnebilir misiniz? reklamcılar sizi gece ve gündüz avlarken kaçabilir misiniz? bu black friday, bu kocaman, absürd ve yıkıcı kapitalist makine size karşı tek bir hedefle gelecek – bozulmuş sistemin batmasını engellemek için ihtiyacınız olmayan boku kredi kartınızın limitine kadar harcayarak satın almanızı sağlamak. bu yüzden onlar “buy” dediğinde sen “nothing!” diyebilecek misin?

buy nothing day ise kişisel dönüşümüzünü kışkırtmak için bir efsane… gerçek yaşamın ne olduğunu birden hatırlamaya başladıkça… radikal güçlenmenin yükselişini ve hayatınıza gelen garip bir sihri hissedeceksiniz.

28/29 kasım günü 60 ülkeden milyonlarca insana katılın ve nasıl hissedeceğinizi görün.

ardından, buy nothing day sornası, bir sonraki adıma geçin… nesiller boyu, yılbaşı ticari güçler tarafından gaspedildi…. bu yıl, hep birlikte geri alalım.

ve bunu yaparken neden oyun oynamıyorsunuz!? posterler asın, kredi kartı kesme partileri organze edin ya da mahallenizdeki alışveriş merkezine yılbaşı zombisi olarak yürüyün.

brandalism: ingiltere’de reklam vandalizmi

Brandalism (marka vandalizmi) sekiz farklı ülkeden yirmi sekiz farklı sanatçının beş günlüğüne bir araya gelerek, İngiltere’deki otuz altı reklam panosunu “önemli bir konuya parmak basmak” amacıyla gasp ettiği bir proje. Manchester, Birmingham, Leeds, Bristol ve Londra’daki panolara, reklam endüstrisinin kirli gerçeklerini ifşa eden ve görsel alanları geri kazanmayı hedefleyen işlerini yapıştırdıkları proje, aynı zamanda İngiltere’de şu ana kadar gerçekleştirilen en geniş kapsamlı subvertising (subvert advertising – reklam yıkma) kampanyası.

makinist, biz de sevelim

sokağa yapılmış, özelliklede reklam alanlarına yapılmış hamlelere her daim saygımız sonsuz. yurtiçinde örneklerine nadiren rastladığımız, yurtdışında pek popüler olan billboard müdahalelerinin bir örneğini kadıköy’de görünce insan ayrıca takdir ediyor. “just do it” çalışmalarının videosunu yukarıda izlediniz, diğer işler için aşağıdaki linkleri takip ediyorsunuz. etilen ellerinize sağlık diyor ve çalışmalarınızın devamını diliyor.