Etiket: dada

manifeste cannibale dada

Hepiniz sanık sandalyesindesiniz: Ayağa kalkın! Sizinle ancak ayakta durduğunuz zaman konuşulabilir.

Marseillaise’i, Rus ulusal marşını ya da God Save the King’i dinliyormuş gibi ayağa kalkın.

Karşınızda bayrak varmış gibi kalkın.

Ya da yaşam anlamına gelen ve sizi hep pahalı olan ne varsa sırf snobluk olsun diye sevmekle suçlayan DADA’nın karşısındaymış gibi ayağa kalkın.

Hepiniz tekrar oturdunuz ha? Daha iyi, o zaman beni daha dikkatle dinleyeceksiniz.
Ne yapıyorsunuz burada, ciddi kabuklu hayvanlar gibi sıkış tıkış bir halde – ciddisiniz değil mi?

Ciddi, ciddi, ölümüne ciddi. Ölüm ciddi bir meseledir değil mi?

Ya kahraman ya da gerzek olarak ölünür, ikisi de aynı şey. Gündelik bir değerden daha fazla değeri olan tek sözcük ölüm sözcüğüdür. Ölümü seversiniz siz – başkalarının ölümünü.

Öldürün! Gebertin! Zıbartın! Yalnızca para ölmez, biraz uzaklaşır o kadar!

Ona saygı duyulur, o ciddi bir şahsiyettir. Tanrı odur!

Para, tüm aileler onun önünde diz çökerler. Yaşasın para!

– Çok yaşasın! Parası olan adam, saygıdeğer bir adamdır.

Saygınlık satılabilir veya satın alınabilir – göt gibi. Göt, yaşamı kızarmış patates gibi temsil ediyor ve hepiniz bu ciddiyetinizle tezek gibi kokuyorsunuz.

DADA’ya gelince, o kokmaz; o bir anlam taşımaz, hiçbir anlam taşımaz.

DADA sizin umutlarınız gibidir: HİÇ.
cennetiniz gibidir: HİÇ.
putlarınız gibidir: HİÇ.
siyasal önderleriniz gibidir: HİÇ.
kahramanlarınız gibidir: HİÇ.
dinleriniz gibidir: HİÇ.

Islık çalın, haykırın, dişlerimi kırın – ya sonra?

Aptal öküzler gibi olduğunuzu her zaman söyleyeceğim, ben ve arkadaşlarım üç ay içinde birkaç franka size resimlerimizi satacağız.

Francis Picabia

the international dada archive

1979 yılından beri bir araya getirilen ve kitaplar, makaleler, mikro-filmeler, videolar, ses kayıtları ve online kaynaklar. yaklaşık olarak 60.000 eser mevcut. Iowa üniversitesi kütüphanesi bu güzelliği bizlere sunmuş. sizlere de sömürmek kalıyor. unutmayın, dada gizli bir karaborsa ve paranızı değer kaybından ve beslenme bozukluğundan korur.

https://dada.lib.uiowa.edu/

Dada Manifestoları & Diğer Metinler

ahlak doğurdu iyilikseverlikle merhameti, fil gibi, gezegenler gibi büyüyen ve iyi diye nitelenen o iki yağ topağını. iyilikle ilgisi yok onların. iyilik açıktır, aydınlıktır, kem küm etmez, uzlaşmaya ve politikaya aman vermez. bütün insanların damalarına çikolata akıtır ahlak. bu görevi buyuran doğaüstü bir güç değil, düşünce tacirleriyle üniversite tekelcilerinin tröstüdür. duygusallık: birbiriyle kavga eden ve sıkılan bir grup insanı görünce, takvimi ve bilgelik ilacını icat ettiler. şuna buna yafta yapıştırarak, filozoflar savaşı patlak verdi (bezirganlık, bilanço, inceden inceye, aşağılık önlemler) ve bir kez daha anlaşıldı ki merhamet bir duygudur, tıpkı sağlığı bozan, tiksintiyle ilintili ishal gibi, güneşe leke sürmek isteyen it heriflerin iğrenç çabasıdır.

tristan tzara yani orijinali “trist en tsara” dilimizde “vatanında hüzünlü” anlamına geliyor. asıl adı samuel rosenstock’tu ama biz tzara ile yola devam edeceğiz. karşımızda dada manifestoları var. bildiğimiz kadarıyla ilk önce norgunk basmıştı bu manifestoları o kitabın baskısı tükenmiş. sel yayıncılık manifestoların üzerinden  türkçeye ilk kez çevrilen 20den fazla diğer metinler (lampisteries) ekleyerek yine arşivlerde bulunması gereken bir hale getirmiş. destek olarak francis picabia’nın çizimleri de mevcut. bütün bunların sizi çoktan kitaba yönlendirmiş olması gerekiyor. şarkılar arasında ilaçlar ve bilgelik arayalım ve yeniden başlayalım.

dada manifestoları & diğer metinler
tristan tzara
türkçesi: elif gökteke
Sel Yayıncılık
2018, 126 sayfa
ISBN: 978-975-570-911-6

Damdan Düşen Yırtık Donlar

.

Kırmızı ışıklarda durmayan kara bisiklet çatı katından kanalizasyona fırlatıldı.
Hiç denenmemiş bir adımın yalnızlığı ve çıplaklığı esir.
Birbirini ısıran kuşlar besleyeceğim, hiç durmadan birbirini ısıran, içleyen, ölen ve dirilen kuşlar.
Biri, biri rakamlardan sildi, sıfırın bayramı yasak.
Z harfi kurtulsa alfabeden, peşine düşülür, temin ederim.

Bir sinir, hükmediyor.
Bir damar, avare.
Politik mi eller, politik mi eklemler, politik mi olum?
Susmak kilitli.
Delirmek kilitli.

Dinsin diye bir uçurtma yapmalıyım, hayaletlere varmalı.
Hareket ve umudu kavuşturamayan iskeleler imha edildi.
Konuşmayan yerlerimiz sapan besliyor.
Kimse gülmüyor ve şaka havlıyor, reçete bu.
Reçete bu.
Reçete bu.
Kurum katillerine esir olan silahlar isyan etti.
Kurum katillerine esir olan silahlar intihar etti.

..

Ellerinde taş gibi gururla avuç içleri gözüktü.
Ateş alkış tuttu.
Ağıtların nefesini içtiler.
Bilirsin artık o ağaçların uykusunda olduklarını.

Çiçek şapkaları kuyuda, gör başları güneş doğunca.
Fareler yastık altlarını imzalıyor.
Kanamayan bir yasa, kemirilen bir hayalettir.
Ağız göz yaprak içinde.
Kapa ellerini kulaklarını, örümcekler ağı tanıdı.
Kemirilen hayaletin dilini deşeyim.
Elektrik kesildi isyan yüzeyinde.

Duvar kanı yumrukluyor.
Geceyi gündüzü bölen anons uçurtmaları.
Küfür balon üflüyor.
Kirpiler bıyık altlarından diriliyor.

Duyun duyun, açmıyor ölüler.
Kapamaz toprağı bu dil.

Denizler tuttuğunu gömüyor, çukur yasasının emaneti bu.
Pijamanı sula, terliklerini yak.
Kan ısırıyor duvar.
Bir parmağını kesti rüzgar.
Teri kıran çekiç.
Robot damarlarla ağaç avuçlarında gaz kızartıldı.
Rezil çivi ile deşik korkular.
Patlama bacaksız.
Kül ateşten ağır.
Aklın dalgakıranı gri lacivert ablukada.
Elektronik çivilerle ağaçların avuçlarında gaz kızartıldı.

Seçim inliyor.
Baykuşun isyanı zift.

Seç, seç, seç.
Düzgün başa bu taraklar.
Diş çoktan gömüldü.

Ters göz.
Ters kanat.
Ters gaga.
Diz çöktü kurşun canavara.

İntihal Naaşı

Kibritleri birbirine vura vura kül grisini şirk koşan budist parlamentosuna ateist. Güç istencinden fışkıran erek kanları damla damla seken kurşun kemeri kin desenli ikibinonaltı boğum. Ertesi ertesine makamsız sela sanatsız kusmuk ağlayan gizli eşcinsel zorunlu homofobik imamlarım mezopotamya devşirme. IRK IRK IRK IRK IRK IRK IRK!

Bak bu pastel tonlu alaca kent manzarası apronunda felaket festivali havalimanın. Ellerimde kesici delici özgürlükler cinayetlere arzu dolu tecavüz. Gece inesice flamalarım firmalarıma ortak bankamatiklerimden boşalan erekte güvercinler. Mülteci kalmamışsa yerleşik tebaa da rendelerim.

Foucault okuyan bakkallarında kitle kısa camel ve iktidar. Habermas ödünç aldığım sucu büyük deposunda kapatılmış uyur. Deleuze gibi bastırılmış ergen azımsanan kırkını geçmiş bakir adamlarla kamusal alan fantezisi. Varsa mantığı geri getir anlamı bizim parktakilerle Canetti çiftleşsin.

Kulağımda pek uyarılı megafon kopmuş köprü cızırtısı ayağının. Anlık kara ekranlar mavi ekranlar küf teri yeşil. Klavyede savaş uçaklarından kurtarır beşi eksik F11. Teşekkür testislerine üçbirliği melami avesta. Kırk odalı harekât bezedim ölü ve sayısı saniye gözaltı. Gece günah olmadan çek tırnak birey makasını KIRP KIRP KIRP KIRP KIRP KIRP KIRP!

Uluya uluya okuduğum bu bildiriler görüntülü kâğıt konuşma rica ediyorum kıvır. Tank erlerimi simülasyonlarla elektrik kesilmeden tekrar doldur. Bürokratik salıncaklar cephelerimde çok kornalı nümayiş. İki dişil neden kalkışmasın senle aynı dili kullanmadan. İki dişil neden sevişmesin cevap ver bak dikte ile yalvardım.

Korku temelinde cesaret ben diliyle beslensin kısa mesajlar. Tapu bilinçli şark toprağında mezat tahterevallileriyle anılsın manifestolar. Eksik kodeks kökten ideolojiyle hukuk unsurlarından paslansın. Kirsiz alaşım evren umursamayadursun galaksi virüsleri. Küçük ölçekte buharlaşalım bir akşam ne olur.

Ya iki birey yan yana birey önermesi evren ucu bu bencil taş parçası ya da kalk zihnimizi silelim ya da kalk tereddüt imkânlı ölümler dinleyelim ya da son poğaçayı ruhumuzda bölelim ya da vahşet şölenlerine gidelim ya da vahşet şölenlerine gidelim ya DA DA DA DA DA DA DA!

dada bildirisi – 1918

Ailenin yadsınmasını doğuran her tiksinti ürünü dadadır; yerle bir edici eylemin, var güçle yumruklarda anlatılışı: DADA; incelik ya da uysal bir uzlaşmanın utangaç duygusuyla, günümüze değin yadsınmış tüm yolların tanınması: dada; doğuştan zavallıların dansı olan mantığın yok edilişi: DADA; tüm hiyerarşiler ve uşaklarımızca bir değer olarak ortaya atılan her tür toplumsal eşitsizliğin ortadan kaldırılması: DADA; eşyanın her biri ve tümü, duygular ve karanlıklar, görünüşler ve koşut çizgilerin belirgin çarpışması kavga için birer yoldurlar: DADA; belleğin ortadan kaldırılması: DADA; arkeolojinin ortadan kaldırılması: DADA; peygamberlerin ortadan kaldırılması: DADA; geleceğin ortadan kaldırılması: DADA; saflığın doğrudan ürünü olan her Tanrı’da tartışılmaz salt inanç: DADA; öbür küreye, uyum gözetmeksizin, zarif atlayış; haykırışçasına çınlayan disk gibi fırlatılmış sözün izlediği yol; ciddi, tasalı, utangaç, ateşli, güçlü, kararlı ya da tutkulu olsun, ona bağlı çılgınlıkları içinde tüm kişiliklere saygı; kilisesini, gereksiz, ağır tüm süspüsünden arındırmak, sevimsiz ya da sevdalı düşünceyi parıltılı bir çağlayan gibi tükürmek ya da onu göklere çıkarmak – olması ile olmaması bir büyük doyum duygusuyla- ve çalılıklardakine denk yoğunlukla, meleklerin vücutlarının ve ruhunun soylu ve altın kanı için saf, temiz böcekler. Özgürlük: DADA DADA DADA, kasılmış acıların uluması, çelişkilerin, aykırılıkların, kabalık ve tuhaflıkların, bağdaşmazlıkların sarmaşması: YAŞAM.

Tristan Tzara