kropotkin’in lenin’e mektubu

Sayg─▒de─čer Vladimir ─░lyi├ž,

Bir├žok posta-telegraf b├Âl├╝m├╝ ├žal─▒┼čan─▒ bana gelerek, i├žinde bulunduklar─▒ ger├žekten de ├žaresiz durum hakk─▒ndaki bilgileri sizin dikkatinize sunmam─▒ istedi. Bu sorun yaln─▒zca posta ve telegraf komiserli─čini de─čil, dahas─▒ Rusya’daki g├╝nl├╝k ya┼čam─▒ ilgilendirdi─či i├žin, onlar─▒n bu isteklerini yerine getirmekte hi├ž zaman kaybetmedim.

Biliyorsunuzdur, tabii ki, bu ├žal─▒┼čanlar─▒n ald─▒─č─▒ maa┼čla Dimitrov il├žesinde ya┼čamak tamamen imkans─▒zd─▒r. Bu (maa┼čla) bir kile [bush, 36 litrelik ├Âl├ž├╝ birimi] patates almak bile imkans─▒zd─▒r; ki┼čisel deneyimlerimden bunu biliyorum. Kar┼č─▒l─▒─č─▒nda sabun ve tuz almak istiyorlar, ki bunlar─▒n esamesi bile okunmuyor. Unun (fiyat─▒) y├╝kseldi─či i├žin –tabii ki onu da bulabilirseniz–, sekiz libre [pound, 454 graml─▒k ├Âl├ž├╝ birimi] arpa ve be┼č libre bu─čday almak imkans─▒zd─▒r. K─▒sacas─▒, erzak yard─▒m─▒ olmaks─▒z─▒n ├žal─▒┼čanlar ger├žek bir k─▒tl─▒─ča mahkumdurlar.

Bu arada, b├Âylesi [y├╝ksek] fiyatlar─▒n yan─▒s─▒ra, posta ve telegraf ├žal─▒┼čanlar─▒n─▒n Moskova Posta ve Telegraf Tedarik Merkezi’nden ald─▒klar─▒ yetersiz erzak yard─▒mlar─▒ (15 A─čustos 1918 tarihli kararnameye g├Âre: bir ├žal─▒┼čana verilmek ├╝zere sekiz libre tutar─▒nda bu─čday, ve ailenin i┼č yapamaz durumdaki ├╝yelerine be┼č libre tutar─▒nda bu─čday) iki ayd─▒r zaten verilmemektedir. Yerel tedarik merkezleri ellerindeki erzaklar─▒ da─č─▒tamamaktad─▒r, ve ├žal─▒┼čanlar─▒n (Dmitrov il├žesinde 125 ki┼či) Moskova’ya yapt─▒klar─▒ ba┼čvuruya bir yan─▒t gelmemi┼čtir. Bir ay ├Ânce ├žal─▒┼čanlardan birisi ki┼čisel olarak size yazm─▒┼č, ancak ┼ču ana kadar hi├žbir yan─▒t almam─▒┼čt─▒r.

Bu ├žal─▒┼čanlar─▒n ger├žekten de umutsuz olan durumlar─▒n─▒n tan─▒kl─▒─č─▒n─▒ yapmay─▒ bir g├Ârev olarak addediyorum. ├ço─čunluk ger├žek anlamda a├žl─▒k ├žekiyor. Bu y├╝zlerinden a├ž─▒k├ža anla┼č─▒l─▒yor. ├ço─ču nereye gideceklerini bilmeden evlerinden ayr─▒lmaya haz─▒rlan─▒yor. Ve bu arada, i┼člerini ├Âzenle yerine getirdiklerini samimiyetle s├Âyleyebilirim; i┼člerini kavrad─▒lar ve bu i┼č├žileri kaybetmek yerel hayat─▒n hi├žbir ┼čekilde ├ž─▒kar─▒na olmayacakt─▒r.

Di─čer b├Âl├╝mlerde ├žal─▒┼čan Sovyet ├žal─▒┼čanlar─▒n─▒n hepsinin ayn─▒ ├žaresiz durum i├žinde oldu─čunu eklemek istiyorum.

Sonu├žta, genel duruma dair bir ┼čeyler s├Âylemekten ka├ž─▒namayaca─č─▒m. B├╝y├╝k bir merkezde –Moskova’da– ya┼čarken, ├╝lkenin ger├žek ko┼čullar─▒n─▒ bilmek imkans─▒zd─▒r. Bir kimsenin mevcut deneyimler hakk─▒ndaki ger├že─či bilmesi i├žin, g├╝ncel ya┼čamla, gereksinimler ve talihsizliklerle, –yeti┼čkinlerin ve ├žocuklar─▒n [├žekti─či] a├žl─▒kla, ucuz bir kerosen lamba edinmek i├žin b├╝rolar aras─▒nda gidilip gelinmesiyle, vb. ile yak─▒n ili┼čki i├žinde olaca─č─▒ illerde ya┼čamas─▒ gerekir.

Bu s─▒navlardan ba┼čar─▒yla ├ž─▒kmam─▒z i├žin bir yol vard─▒r. Daha normal g├╝nl├╝k ya┼čam ko┼čullar─▒na ge├ži┼čte aceleci olunmal─▒d─▒r. Uzun s├╝re b├Âyle gidemeyiz, ve kanl─▒ bir felakete do─čru gidiyoruz. Bizim i├žin zaruri olan m├╝ttefiklerin lokomotifleri, Rus arpas─▒n─▒n, kendirinin, keteninin, hayvan derisinin ve di─čer ┼čeylerin ihracat─▒, halka yard─▒mc─▒ olmayacakt─▒r.

Bir ┼čey su g├Ât├╝rmezdir. Parti diktat├Ârl├╝─č├╝ kapitalist sisteme darbe indirmek i├žin uygun bir ara├ž olsa bile (ki bundan fazlas─▒yla ┼č├╝pheliyim), bu yeni bir sosyalist sistemin yarat─▒lmas─▒ i├žin zararl─▒d─▒r. Gerekli olan ┼čey yerel kurumlar, yerel kuvvetlerdir; ancak bunlar yoktur, hi├žbir yerde. Bunun yerine, insan ne yana d├Ânerse d├Âns├╝n, ger├žek ya┼čam hakk─▒nda hi├žbir ┼čey bilmeyen, kendisini binlerce hayata ve il├želerin tahrip olmas─▒na mal olan en a─č─▒r hatalar─▒n [tekrar tekrar] i┼členmesine adam─▒┼č ki┼čilerle kar┼č─▒la┼č─▒yor.

Yakacak odun arz─▒n─▒ ele al─▒n─▒z, veya ayn─▒ ama├žla baharl─▒k tohumluklara bak─▒n─▒z…

Yerel kuvvetlerin kat─▒l─▒m─▒ olmaks─▒z─▒n, k├Âyl├╝ ve i┼č├žilerin kendilerini tabandan ├Ârg├╝tlemeleri olmaks─▒z─▒n, yeni bir ya┼čam kurmak imkans─▒zd─▒r.

Sovyetlerin tam da bu tabandan y├╝kselen ├Ârg├╝tlenmeler olu┼čturma i┼člevini yerine getirmi┼č olmas─▒ beklenirdi. Ancak Rusya halihaz─▒rda yaln─▒zca ismen var olan bir Sovyetler Cumhuriyeti haline gelmi┼čtir. “Parti”, yani genellikle yeni gelenlerin dolu┼čmas─▒ (ideolojik kom├╝nistler daha ├žok ┼čehir merkezlerindedir) ve halk─▒n idaresini ele ge├žirmesi, bu umut verici kurumun –sovyetlerin– etkisini ve yap─▒c─▒ enerjisini halihaz─▒rda tahrip etmi┼čtir. ┼×u durumda, Rusya’da y├Ânetimde olanlar sovyetler de─čil parti komiteleridir. Ve onlar─▒n ├Ârg├╝tlenmesi b├╝rokratik ├Ârg├╝tlenmenin kusurlar─▒ndan muzdariptir.

Bug├╝nk├╝ d├╝zensizlikten kurtulmak i├žin, Rusya, g├Âr├╝┼č├╝mce yeni bir ya┼čam─▒n yarat─▒lmas─▒nda bir etken olabilecek, yerel g├╝├žlerin yarat─▒c─▒ niteliklerine geri d├Ânmelidir. Ve bu yolun gerekli oldu─ču ne kadar erken erken fark edilirse, o kadar iyi olacakt─▒r. ─░nsanlar─▒n o zaman (yeni) toplumsal ya┼čam bi├žimlerini kabullenmesi ├žok daha olas─▒ olacakt─▒r. E─čer bug├╝nk├╝ durum s├╝rerse, “sosyalizm” kelimesinin bizzat kendisi bir k├╝fre d├Ân├╝┼čecektir. Jakobenlerin k─▒rk y─▒ll─▒k y├Ânetiminin ard─▒ndan Fransa’da “e┼čitlik” kavram─▒n─▒n ba┼č─▒na gelen ┼čey buydu.

Yolda┼č├ža selamlar─▒mla,

P. Kropotkin
Dmitrov, 4 May─▒s 1920

Bir cevap yaz─▒n

E-posta hesab─▒n─▒z yay─▒mlanmayacak. Gerekli alanlar * ile i┼čaretlenmi┼člerdir