geçtiğimiz ay yahoo yeni bir servisini duyurdu; visualizing yahoo. interaktif data visualization ile email servislerinin ne kadar popüler, ne kadar şık olduğunu ortaya koyarlarken gerçek zamanlı olarak kullanıcılar tarafından en çok kullanılan kelimeleri de gösteriyorlar bu araç ile. yahoo sadece “başlık” bölümünün analiz edildiğini iddaa etse bile, aslında bütün içeriği elden geçirdikleri de sonradan ortaya çıktı. yahoo bu noktada maillerin “okunmadığını” sadece otomatik sistemler aracılığıyla tarandığını belirtti. insan eli değmeden analizin bilgisayarlar tarafından yapıldığını vurguladı.

bu durum yahoo ile sınırlı değil, piyasadaki bir çok ücretsiz eposta sağlayıcı için bu durum geçerli. örneğin gmail maillerin keyword oluşturmak amaçlı tarandığını bir çok kez ifade etti. maillerinizi okurken sağ tarafta çıkan içerikle ilgili reklamlar tahmin ya da şans sonucu değil belirli analizlerin çıktıları. terms of service dökümanında da bunu açık açık yazmışlar zaten;

Google scans the text of Gmail messages in order to filter spam and detect viruses. The Gmail filtering system also scans for keywords in users’ emails which are then used to match and serve ads. The whole process is automated and involves no humans matching ads to Gmail content.

bu şirketlerin en büyük savunmaları ise bu şekilde spam emailleri engelledikleri oluyor fakat bunu kullanıcıların ilgilerini yakından takip edip daha ilgili reklamlar çıkartmak amacıyla tasarladıkları oldukça açık. fakat bu durum gizlilik ve mahremiyet gibi temel insan haklarına da aykırı durumda. avrupa insan hakları mahkemesi ise bu noktaya aşağıdaki 3 sebepten dolayı dokunmuyor

  • bu durum gerekli görülmüştür (spamleri engellediği için)
  • süreç otomatik (insan eli değmiyor)
  • kullanıcılar hesaplarını yaratırken maillerinin bu işlemden geçirileceğini kabul ediyor (kullanıcı sözleşmesi)

ee ne yapalım diyorsunuz haklı olarak, biz de sadece bilginiz olsun diyoruz. biz de gmeyil kullanmaya devam ediyoruz. bu taranan data hükümetler tarafından bir gönderin bakalım kim neler konuşuyormuş şeklinde istenebilecekken şirketler tarafından en verimli reklam kaynağı olarak kullanılmaya devam ediyor.

çözüm olarak bu sağlayıcı şirketler spam için taramasını şifreli (encrypted) olarak yapıp kimseyle paylaşmadan reklam amaçlı kullanmayabilir ama en büyük gelir kaynaklarından vazgeçecek kadar da insani değil henüz sistem. aşağıda gmail üzerinden hazırlanmış durumu özetleyen güzel bir video var.

bilgilerinize,
etilen sosyete aytiendes birimi.