Codex Mortemicus

Yollarda fazla olmas─▒n─▒ istedi─čim tek ara├ž tipi cenaze ara├žlar─▒d─▒r. ─░nsan ├Âl├╝m├╝ hat─▒rlad─▒k├ža insani olan ne varsa ona yakla┼č─▒r, ├Âl├╝m insan─▒ insan yapan ve insan─▒ insan olmaktan al─▒koyan tek ┼čeydir. ─░nsanlar var olu┼člar─▒n─▒ kar – zarar ekonomisine g├Âre anlamland─▒rmaya ba┼člad─▒klar─▒nda insanl─▒ktan uzakla┼čt─▒lar, mikro-┼čirketlere d├Ân├╝┼čt├╝ler, g├╝nah borca, sevap k├óra, ├Âl├╝m iflasa d├Ân├╝┼čt├╝. 

Bu elbette neoliberalizmin ortaya ├ž─▒k─▒┼č─▒yla ya┼čanmad─▒ ama onun ortaya ├ž─▒k─▒┼č─▒ i├žimizde kal─▒p hala hissedebilen, insani duygular─▒n─▒ korumaya ├žal─▒┼čan ufak k─▒r─▒nt─▒lar─▒ da s├Âzle┼čmeli i┼č├žilere ├ževirdi. Art─▒k insanlar hi├ž ├Âdeyemeyecekleri bor├žlarla do─čuyor ve ├Âyle de ├Âl├╝yorlar, t─▒pk─▒ teolojilerdeki gibi. G├╝nahl─▒ do─čuyoruz ve bu kozmik g├╝nah─▒ asla telafi edemeyiz, bu g├╝nah─▒ i┼čleyen de biz de─čiliz ├╝stelik, sadece bunun i├žine do─čduk ve se├žme ┼čans─▒m─▒z da yoktu. 

Anneler ├žocuklar─▒yla bor├ž terimleriyle konu┼čmaya ba┼člad─▒lar, hapishaneler bor├žlularla doldu, zira Tanr─▒lar kurban istiyordu, t─▒pk─▒ Musa’n─▒n kavmini M─▒s─▒r’dan kurtard─▒─č─▒ gibi bizi kendi do─čam─▒zla bulu┼čturmu┼čtu kapitalist makine. 

Oysa sahi, kim kime bor├žluydu? Zaman i├žinde unutulan bir sorudur bu. Aztekler ├Âld├╝r├╝ld├╝, zira kendilerinden mallar─▒ ├žal─▒nd─▒ktan sonra h─▒rs─▒zlar─▒na bor├žlanm─▒┼člard─▒, ┼×ili’deki onlarcas─▒ gibi. Devlet ayg─▒t─▒n─▒n g├╝venle i┼čleyebilmesinin yolu, bor├žlu olmas─▒nda yat─▒yordu, devlet vatanda┼ča bor├žluydu ve vatanda┼č onun borcunu bilinmeyen bir zamanda bilinmeyen bir ┼čekilde ├Âdeyece─čine g├╝venerek bor├ž vermeye devam ediyordu. T─▒pk─▒ kesilen kurbanlar gibi. Tanr─▒ ne hakla insanlar─▒n kendilerine bor├žlu oldu─čunu iddia eder? T─▒pk─▒ bir tefeci gibi ├Ânce bor├žlanmak zorunda b─▒rakm─▒┼č sonra da borcunu ├Âdemesi i├žin bor├žlusuna bask─▒ yapmam─▒┼č m─▒d─▒r? Yarat─▒lmay─▒ talep etmemi┼č insanlar─▒ yarat─▒p, onlardan onlar─▒ yaratt─▒─č─▒ i├žin ibadet, kurban, bitmek bilmez rit├╝eller talep etmemi┼č midir? 

Adam Smith’in G├Âr├╝nmez El‘i teolojik bir taban bar─▒nd─▒r─▒r kendinde, t─▒pk─▒ ─░slami d├╝┼č├╝n├╝rlerin Allah’─▒n piyasay─▒ s├╝rekli ayarlad─▒─č─▒n─▒ d├╝┼č├╝nmesi gibi. Tanr─▒ t─▒pk─▒ tekelle┼čmi┼č bir kapitalisttir, s├╝rekli yay─▒lma ve b├╝y├╝me ihtiyac─▒ duyar, geri ├žekilmeleri ve ba┼čar─▒l─▒ zamanlar─▒ olur, ├Ân├╝nde sonunda bu b├╝y├╝me onun iflas─▒na yol a├žacak olsa da b├╝y├╝meye, alt-markalar yaratmaya ihtiyac─▒ vard─▒r. 

Bor├žlar─▒n─▒zdan kurtulun, bor├ž dilinden, bor├ž hissinden, talepten. Hi├ž kimse, hi├ž kimseye hi├ž bir ┼čey bor├žlu de─čildir, olmamal─▒d─▒r. T─▒pk─▒ birbirine g├╝venen insanlar aras─▒nda bor├ž diye bir ┼čeyin s├Âz konusu olmamas─▒ gibi. ┼×irketlerde sevgiye yer yoktur, sevgi k├ór getirmeyen bir yat─▒r─▒md─▒r, sevgi mutualisttir. A┼čk, bir yat─▒r─▒mc─▒ diliyle anlat─▒lmaya en yatk─▒n duygu gibi g├Âz├╝k├╝r ama a┼čk─▒n sermaye piyasalar─▒yla ne ilgisi vard─▒r? A┼čk hi├žbir k├ór beklenmeden sunulmuyorsa ├Âz├╝ itibariyle hala ayn─▒ ┼čey olarak kal─▒r m─▒? 

├ľl├╝ml├╝ oldu─čunuzu hat─▒rlay─▒n, birilerinin alacakl─▒s─▒ olmak i├žin fazla fanisiniz.

├ľl├╝ml├╝ oldu─čunuzu hat─▒rlay─▒n, bir gezegeni ve i├žindekileri ├Âld├╝rmek i├žin fazla gen├žsiniz.

├ľl├╝ml├╝ oldu─čunuzu hat─▒rlay─▒n, bir ┼čirket gibi s├╝rekli geni┼člemek i├žin fazla k├╝├ž├╝ks├╝n├╝z.

├ľl├╝ml├╝ oldu─čunuzu hat─▒rlay─▒n, k├ór oda─č─▒ g├╝tmek i├žin fazla insans─▒n─▒z.

Unutmay─▒n, hi├ž kimseye bor├žlu de─čilsiniz, Tanr─▒’ya bile.

Ve unutmay─▒n, hi├ž kimse size bor├žlu de─čil, ├Âlmekten kurtard─▒─č─▒n─▒z kar─▒nca bile.

2 replies on “ Codex Mortemicus ”
  1. ted kaczynzki sistemin en etkileyici numaras─▒ diye bir ┼čey yazm─▒┼č zaman─▒nda. okumad─▒ysan─▒z ufac─▒k bir google ara┼čt─▒rmas─▒yla bulabilirsiniz. okuduysan─▒z da tekrar okuyun. insanlara ├Âl├╝ml├╝ olduklar─▒n─▒ hat─▒rlatmak i├žin cenaze arabalar─▒ d├╝┼člemeyi b─▒rak─▒rs─▒n─▒z belki bu sayede. haval─▒ yer alt─▒ edebiyat─▒ c├╝mleleri kurmay─▒ ne zaman b─▒rak─▒rs─▒n─▒z onu bilemiyorum i┼čte. i├žinde bulundu─čumuz ger├žekli─či alelade nefret c├╝mleleriyle ele┼čtirerek bahsetmi┼č oldu─čunuz kar zarar denkleminin ba┼čka bir taraf─▒na ge├žiyorsunuz zira sadece. hala ayn─▒ bilan├žonun i├žindesiniz. tek farkla, ayaklar─▒n─▒ s├╝r├╝ye s├╝r├╝ye m─▒zm─▒zlanan bir ├žocuk pozisyonundas─▒n─▒z o kadar. ne adam smith teolojik bir taban yaratmak derdindeydi ne de tanr─▒n─▒n sizden bir alaca─č─▒ var. bir ┼čekilde do─čdunuz, baz─▒ hikayelerin pe┼čine tak─▒ld─▒n─▒z ve yuvarlan─▒yorsunuz. b─▒rak─▒n bu peygamber c├╝mlelerini de bir ┼čeyleri sevmeye bak─▒n. hayat─▒, a─ča├žlar─▒, insanlar─▒. d├╝nyay─▒ sevgi kurtaracak ├ž├╝nk├╝, yoksa duymad─▒n─▒z m─▒?

    1. ─░nsanlar ├Âl├╝ml├╝ olduklar─▒n─▒ ├žoktand─▒r hat─▒rlam─▒yor. ─░├žinde bulundu─čumuz ger├žeklikten nefret edebilmek gibi de bir ┼čans─▒m─▒z oldu─čunu sanm─▒yorum. Adam Smith’in teolojik bir taban─▒ oldu─ču ├žok net oldu─ču gibi, bu teolojik taban─▒ kendinden ├Ânceki ─░slam f├ókih ve ekonomistlerinde de g├Ârebilirsiniz, hem Smith’in kendisinde hem de onlarda piyasay─▒ d├╝zenleyen ilahi bir g├╝├žt├╝r. Genelde bilinen bir ger├žektir bu antropoloji ve ekonomi ├ževrelerinde.
      Tanr─▒n─▒n alacakl─▒ olmas─▒n─▒ bir tanr─▒n─▒n varl─▒─č─▒na dayand─▒rd─▒─č─▒m─▒ d├╝┼č├╝nmenizi de garip buldum. Bahsetti─čim ┼čey bir tanr─▒n─▒n var oldu─ču ve ona bor├žlu oldu─čumuz de─čil, tarihin ba┼člar─▒ndan beri bir bor├ž terminolojisi ile ya┼čad─▒─č─▒m─▒z ve teolojilerimizi de buna g├Âre ┼čekillendirdi─čimiz Vedalardan Sutralara, ─░sa’n─▒n Merhametine ve g├╝nah─▒ ├╝stlenmesine kadar t├╝m teolojilerde vard─▒r bu.
      Herhangi bir ┼čeyi belirli ak─▒lda kal─▒c─▒ c├╝mleler olmadan etkin bir ┼čekilde anlatabilmenin az yolu var, mesela Kaczynski’nin yapt─▒─č─▒ gibi. L├ókin bu yolun pek sevgi dolu oldu─čunu iddia edemeyece─čim. T├╝m bu sevgi s├Âylemleri olmas─▒ gerekeni g├Âzden ─▒rak tutmaktan ba┼čka bir ┼čey de de─čildir bana g├Âre. Radikal eylemler temelde yatan bir sevgi ile olu┼čsallar da yine de y─▒k─▒c─▒lard─▒r.
      D├╝nyay─▒ sevgi kurtarmayacak, d├╝nyay─▒ harekete ge├žmek kurtaracak, y─▒kmak ve tekrar yapacak g├╝ce sahip olmak.
      Onun haricinde bir ┼čekilde do─čduktan sonra herhangi bir ┼čeye tak─▒lmayan bir insan oldu─čunu sanm─▒yorum, t─▒pk─▒ sizin sevgi hikayelerine veya Kaczynski’ye tak─▒ld─▒─č─▒n─▒z gibi.
      Ayr─▒ca hi├žbir ┼čey yapmay─▒p ger├žek├ži bir ┼čekilde sistemin kan a─člad─▒─č─▒n─▒ ve toptan bir ┼čekilde de─či┼čtirilmesi gerekti─čini, radikal ad─▒mlar at─▒lmas─▒, insanlara bir ┼čeyler hat─▒rt─▒lmas─▒ gerekti─čini s├Âylemememin de m─▒zm─▒zlanmak oldu─čunu d├╝┼č├╝n├╝yorsak, d├╝nyay─▒ sadece sevginin kurtaraca─č─▒n─▒ d├╝┼č├╝nmenin de a┼č─▒r─▒ d├╝zeyde bir safl─▒k oldu─čunu d├╝┼č├╝nebiliriz.
      Her ┼čeyin temelinde sevgi olsa dahi, sevgi en fazla ├çin’deki bir ├žocuk i┼č├žinin mutlu bir ┼čekilde ├Âlmesini sa─člar.
      Ger├žekliklerin birer yarat─▒m ve onlardan kurtulman─▒n da ancak yine onlar─▒n i├žinde kalarak yap─▒labilece─čini d├╝┼č├╝nd├╝─č├╝m i├žin evet, hala denklemin de i├žindeyim.

Bir cevap yaz─▒n

E-posta hesab─▒n─▒z yay─▒mlanmayacak. Gerekli alanlar * ile i┼čaretlenmi┼člerdir