Aidiyet

Sabah 7’de uyand─▒n─▒z, hava ayd─▒nlanmaya ba┼člam─▒┼č. Bir ka├ž ┼č─▒nav mekik, belki on dakikal─▒k k─▒sa bir ko┼ču, sonra d├Ân├╝p ─▒l─▒k bir du┼č, hafif bir kahvalt─▒. D├╝zenli olarak kulland─▒─č─▒n─▒z toplu ta┼č─▒ma arac─▒na bindiniz ve saat dokuz sular─▒nda vard─▒n─▒z i┼č yerinize. Yo─čun bir g├╝n olacak, ancak ekibinizle bir ka├ž y─▒ld─▒r berabersiniz, bir ┼čekilde halledebilece─činizi biliyorsunuz.

Ak┼čam saat alt─▒ gibi ├ž─▒kabildiniz, bug├╝nl├╝k olsun o kadar. Arkada┼člar─▒n─▒zdan baz─▒lar─▒ ak┼čam beraber tak─▒lmak istedi, yeni duydu─čunuz bir mekan ├Ânerdiniz, ┼čans─▒n─▒za da g├╝zel bir grup ├ž─▒k─▒yor. Bir ka├ž saat oturdunuz, iki bira e┼čli─činde arkada┼člar─▒n─▒z─▒n dertlerini, gelecek planlar─▒n─▒ dinlediniz, g├╝ndemden konu┼čtunuz, kafa da─č─▒tt─▒n─▒z. Gece yar─▒s─▒ gibi eve d├Ând├╝n├╝z ve kendinizi yorgun bir ┼čekilde yata─ča b─▒rakt─▒n─▒z. Biraz az uyumu┼č olacaks─▒n─▒z ama olsun, genel olarak g├╝zel bir g├╝nd├╝.

Bizim memlekette hangi y├Ânleri eksik bu hikayenin? Ka├ž─▒ y├Âneticilere ve kurumlar─▒n yap─▒s─▒na, ka├ž─▒ ├žal─▒┼čanlara ba─čl─▒ nedenlerle ortaya ├ž─▒k─▒yor? Y─▒llard─▒r e─čitimle ba┼člayarak bir ├žok k├Âkl├╝ sistemde yap─▒lan de─či┼čiklikler, ├Âzel ┼čirketlerin ├Âncelikle “verimlilik” ad─▒na yapt─▒klar─▒ ├žal─▒┼čmalar, kamu kurumlar─▒ndaki ne id├╝─č├╝ belirsiz, kopyala-yap─▒┼čt─▒r anketler de asl─▒nda y─▒llard─▒r var olan bu tuhaf eksikliklere ├žare aray─▒┼č─▒n─▒n ├╝r├╝n├╝ de─čil mi?

Performans de─čerlendirmeleri ├žal─▒┼čan kesimi a┼čt─▒, ├Â─črencili─če kadar indi. Y ku┼ča─č─▒n─▒n beklentileri ve kayg─▒lar─▒ kimi zaman alay konusu ediliyor; Y ku┼ča─č─▒ dedi─čim, hani ┼čimdilerde b├╝y├╝k┼čehirlerde d├╝┼č├╝k ├╝cret-yemek kart─▒-servis kar┼č─▒l─▒─č─▒ ├žal─▒┼čan, lisede ad─▒ g├╝zel oldu─ču i├žin mekatronik m├╝hendisli─či hayal eden nesil. Ba┼čvurduklar─▒ ┼čirkette kendilerini on y─▒l sonra nerede g├Ârd├╝kleri soruluyor, m├╝lakata ingilizce devam ediyorlar, sonra patronlar─▒na bak─▒yorlar ve asl─▒nda bir s├╝redir bildikleri ger├že─či tekrar g├Âr├╝yorlar: De─čersizliklerini. “Garanti meslek” kayg─▒s─▒yla doktor olan, g├Ârece ba┼čar─▒l─▒ t─▒p ├Â─črencileri, mevcut sa─čl─▒k sisteminin bu hale gelmesinin sorumlusu olan hocalar─▒ndan doktorlu─čun ne kadar kutsal oldu─čuna, yeni neslin tembelli─činin tehlikelerine dair nutuklar dinliyor, en az─▒ndan dinliyor gibi yap─▒yorlar. ─░lkokuldan beri parmak kald─▒rmay─▒ b─▒rakt─▒lar, -m─▒┼č gibi yapmak iyi bildikleri bir meziyet. B├╝t├╝n bu yozla┼čm─▒┼čl─▒─č─▒n i├žerisinde kendilerini var etmeye ├žal─▒┼č─▒rken zamanla al─▒┼č─▒yor, oyalanacak bir ┼čeyler buluyor, arada isyan duygular─▒ n├╝ks etti─činde ise yeniden pop├╝ler olan kitaplara, nihilist ak─▒mlara y├Âneliyorlar. K├Ât├╝ de─čil bu, aksine duyarl─▒l─▒k g├Âstergesi; ancak ayn─▒ zamanda bir pes edi┼če de i┼čaret ediyor. Sorunlar─▒ g├Ârebilen, ele┼čtirebilecek yetkinli─če sahip, ancak ├ž├Âz├╝m ├╝retmekten aciz ve bunun ├žaresizli─čiyle ba┼č etmeye ├žal─▒┼čan bir y─▒─č─▒n insan. Ba┼čar─▒s─▒z Tanzimat sonras─▒ Servet-i F├╝nun’un k├Ât├╝ bir kopyas─▒ gibi. Bir sonraki ku┼čak ise hen├╝z o kadar dikkat ├žekmedi; oysa “post-truth era” ger├žek sonu├žlar─▒n─▒ bu “youtuber” nesliyle g├Âsterecek.

Geldi─čimiz noktada, ├žal─▒┼čma arzusu ├žok yabanc─▒ bize. En ba┼čar─▒l─▒ g├Âr├╝nenlerimiz, gelecekte olabildi─čince az ├žal─▒┼čmak arzusu ile zorluyor kendini. ─░nanmayan t─▒p uzmanl─▒k s─▒nav─▒ puanlar─▒na baks─▒n. Mevcut teknolojik geli┼čmelerin ve ├╝retimin neredeyse tamamen kar amac─▒na g├Âre ┼čekillendi─či g├╝n├╝m├╝z sisteminde, ├╝retimin par├žas─▒ olan insanlar, tam da Marx’─▒n ├Âng├Ârd├╝─č├╝ bi├žimde, ├╝retime ve yapt─▒klar─▒ i┼če yabanc─▒la┼č─▒yorlar. yabanc─▒la┼čma beraberinde bir aidiyet sorununu getiriyor; ├Âzellikle belli bir e─čitim seviyesinin ├╝zerindeki bireyler, hayata at─▒ld─▒klar─▒ anda ilk olarak hayal k─▒r─▒kl─▒─č─▒ hissediyorlar. Bunun bir nedeni ┼či┼čirilmi┼č beklentilerse, di─čer taraf─▒ da bu beklentileri yaratan, bireyi y├╝celten ve anlam aray─▒┼č─▒n─▒ t├╝ketime y├Ânlendiren sistem de─čil midir? Ki┼čisel geli┼čim furyas─▒n─▒n ├Ân├╝n├╝ alamazken, toplumsal geli┼čimden bahseden birini bulam─▒yoruz kitap├ž─▒larda.

B├╝t├╝n bu karma┼čan─▒n ├ž─▒k─▒┼č─▒, insanlara ba┼čkalar─▒ i├žin ├žal─▒┼čman─▒n kazand─▒rd─▒─č─▒ anlam─▒ hat─▒rlatmakta olabilir. Aidiyet duygusunu kaybettik, birlikteli─čimizin dayanaklar─▒ sistem i├žerisinde sat─▒labilir ├╝r├╝nlere d├Ân├╝┼čt├╝r├╝ld├╝. Oysa insan─▒ anlaml─▒ k─▒lan en ├Ânemli ┼čey, di─čer insanlar i├žin yapabildikleridir; bu ┼čey┬á bir hayat kurtarmak, 40 sene dayanan bir ├žama┼č─▒r makinesi yapmak veya kendini savunamayan bir grup insan i├žin aya─ča kalkmak olabilir. Bunu hat─▒rlamay─▒ ve ├Âz├╝msemeyi hedeflersek, bu tuhaf karanl─▒k ├ža─čdan ├ž─▒kabiliriz.

Bir cevap yaz─▒n

E-posta hesab─▒n─▒z yay─▒mlanmayacak. Gerekli alanlar * ile i┼čaretlenmi┼člerdir